Fermerlərin nəzərinə: Mövsümi işlər zamanı təsərrüfat sahibləri nələrə diqqət etməlidir?
Payız mövsümünün başlaması ilə kənd təsərrüfatında bir sıra vacib işlər intensivləşir. Bağların və əkin sahələrinin növbəti mövsümə hazırlanması, məhsul qalıqlarının təmizlənməsi, torpağın becərilməsi və qışa hazırlıq fermerlərin diqqət yetirməli olduğu əsas məsələlərdəndir.
News365.az xəbər verir ki, mütəxəssislərin tövsiyələrinə əsasən, mövsümi kənd təsərrüfatı işlərinin vaxtında və düzgün aparılması həm torpağın məhsuldarlığının qorunmasına, həm də gələcək məhsuldarlığın artırılmasına kömək edə bilər.
Torpaq analizini unutmaq olmaz
Əkin sahəsində növbəti məhsulu planlaşdırmazdan əvvəl torpağın vəziyyətinin qiymətləndirilməsi vacibdir. Torpağın pH səviyyəsi, üzvi maddələrin miqdarı və əsas qida elementləri barədə məlumat fermerə gübrələmə prosesini daha düzgün planlaşdırmağa imkan verir.
Gübrələr torpaq analizi aparılmadan təsadüfi şəkildə tətbiq edilməməlidir. Həddindən artıq gübrələmə həm iqtisadi baxımdan əlavə xərc yarada, həm də torpağa və ətraf mühitə mənfi təsir göstərə bilər.
Bağlarda xəstəlik və zərərvericilərə nəzarət
Meyvə bağlarında yarpaqların tökülməsi ilə işlər başa çatmır. Ağacların gövdəsi, budaqları və torpaq səthi xəstəlik və zərərvericilərin qışlaması üçün mənbə ola bilər.
Bu səbəbdən bağ sahibləri ağacları mütəmadi yoxlamalı, qurumuş və xəstə budaqları müəyyən etməli, bitki qalıqlarını sahədə nəzarətsiz şəkildə saxlamamalıdırlar.
Kimyəvi mübarizə vasitələrindən istifadə ediləcəksə, preparatların təlimatına, tətbiq normasına və təhlükəsizlik qaydalarına ciddi əməl olunmalıdır.
Suvarma rejiminə diqqət
Havanın temperaturunun aşağı düşməsi ilə bitkilərin suya olan tələbatı dəyişir. Buna görə yay aylarındakı suvarma rejimini avtomatik şəkildə davam etdirmək düzgün yanaşma deyil.
Fermer torpağın rütubətini, bitkinin növünü və hava şəraitini nəzərə almalıdır. Xüsusilə su qıtlığı yaşanan ərazilərdə sudan səmərəli istifadə böyük əhəmiyyət daşıyır.
Qışa hazırlıq
Soyuq hava şəraitinin müşahidə olunduğu bölgələrdə həssas bitkilərin qışa hazırlanması vacibdir. Gənc ağaclar və şaxtaya həssas bitkilər üçün uyğun qoruyucu tədbirlər görülməli, suvarma və torpağın becərilməsi işləri hava şəraitinə uyğun planlaşdırılmalıdır.
Fermerlər həmçinin kənd təsərrüfatı texnikalarını da mövsüm başa çatmadan yoxlamalıdır. Traktor, kultivator, suvarma sistemləri və digər avadanlıqların texniki vəziyyətinin əvvəlcədən qiymətləndirilməsi növbəti əkin mövsümündə yarana biləcək problemlərin qarşısını almağa kömək edir.
Toxum seçimi məhsuldarlığa birbaşa təsir edir
Növbəti əkin mövsümünə hazırlaşan təsərrüfat sahibləri toxum seçiminə xüsusi diqqət yetirməlidirlər. Toxumun keyfiyyəti, mənşəyi, uyğunluğu və saxlanma şəraiti nəzərə alınmalıdır.
Toxumlar rütubətdən, həddindən artıq temperatur dəyişikliklərindən və zərərvericilərdən qorunan şəraitdə saxlanmalıdır.
Eyni zamanda, təsərrüfatda növbəli əkin sistemindən istifadə torpağın münbitliyinin qorunması baxımından faydalı ola bilər. Eyni bitkinin uzun müddət eyni sahədə becərilməsi torpaqda müəyyən qida elementlərinin azalmasına və xəstəliklərin yayılmasına səbəb ola bilər.
Məhsul qalıqlarını yandırmaq çıxış yolu deyil
Fermerlərin diqqət etməli olduğu məsələlərdən biri də sahədə bitki qalıqlarının idarə olunmasıdır. Məhsul qalıqlarının nəzarətsiz şəkildə yandırılması torpağın üzvi maddə balansına və ətraf mühitə zərər verə bilər.
Mümkün olduqda bitki qalıqlarının kompostlaşdırılması, torpağa üzvi maddə kimi qaytarılması və ya təsərrüfatın imkanlarına uyğun digər üsullarla idarə olunması daha məqsədəuyğun hesab edilir.
Hava proqnozunu izləmək vacibdir
Mövsümi kənd təsərrüfatı işləri planlaşdırılarkən hava şəraiti də nəzərə alınmalıdır. Güclü yağış, şaxta, dolu, külək və temperaturun kəskin dəyişməsi əkin və bağ sahələrinə ciddi təsir göstərə bilər.
Buna görə fermerlər işlərini yalnız təqvimə əsasən deyil, ərazidəki real hava və torpaq şəraitini nəzərə alaraq planlaşdırmalıdırlar.
Kənd təsərrüfatında əsas məqsəd yalnız məhsulu toplamaq deyil, növbəti mövsümün məhsuldarlığı üçün sağlam və dayanıqlı təsərrüfat formalaşdırmaqdır. Vaxtında görülən aqrotexniki tədbirlər fermerin həm məhsul itkisini, həm də əlavə xərclərini azaltmasına kömək edə bilər.
