Cənubi Qafqazda kartlar yenidən paylanır: Kremlin İrəvana təzyiqləri niyə işə yaramır?
Ermənistan-Rusiya münasibətlərindəki mövcud gərginlik sadəcə iki dövlət arasında yaranmış siyasi soyuqluq deyil, Cənubi Qafqazın geosiyasi xəritəsinin yeniden formalaşmasının bariz göstəricisidir.
Politoloq Natiq Mirinin News365.az-a təhlilindən aydın olur ki, Bakı və İrəvan arasında sülh dinamikası gücləndikcə Moskvanın regiondakı rıçaqları zəifləyir, bu da öz növbəsində İrəvanın manevr imkanlarını genişləndirir.
Açıqlamada öne çıxan əsas məqamlar aşağıdakılardır:
Regional Kommunikasiyalar və Alternativ Yollar: Azərbaycanla sülhün bərqərar olması İrəvan üçün Türkiyə vasitəsilə Avropaya, Yaxın Şərqə, eləcə də Zəngəzur koridoru (TRIPP) üzərindən İrana və Hindistana çıxış imkanı deməkdir. Bu alternativlər Rusiyanın monopoliyasını sarsıdır.
Kremlin Təzyiq Alətləri: Moskva təsirini itirməmək üçün iqtisadi embarqolar, siyasi sabitliyi pozmaq cəhdləri və Avropa İttifaqı (Aİ) ilə Avrasiya İqtisadi İttifaqı (AVRADA-Aİİ) arasında seçim referendumunun keçirilməsi tələbi kimi vasitələrə əl atır.
Hərbi Müdaxilə Ehtimalı Aşağıdır: Rusiyanın Ermənistanla birbaşa quru sərhədinin olmaması və Ermənistandakı hərbi kontingentin (bazalar və 5 minlik sərhədçi heyəti) məhdudluğu hərbi ssenarini çətinləşdirir. Bundan əlavə, Qərbin kəşfiyyat və siyasi diqqəti də Moskva üçün riskləri artırır.
Ermənistan rəhbərliyi Moskvanın ritorikasını onun özünə qarşı istifadə edir. KTMT-dən çıxış və Aİİ-nin tələbləri bəhanə olunaraq Avropaya inteqrasiya addımları qanuniləşdirilir və məsuliyyət tamamilə Rusiyanın üzərinə qoyulur.
Yekun olaraq, Cənubi Qafqazda yeni nəqliyyat və sülh arxitekturası qurulduqca, Moskvanın vasitəçilik və nəzarət rolu kənarda qalır. Bu isə Rusiya-Ermənistan xəttindəki böhranı daha da derinləşdirir.
