Toyuq əti alarkən nələrə diqqət etməli? – Ekspertdən broyler miflərini alt-üst edən faktlar
Sosial şəbəkələrdə geniş rezonans doğuran və vətəndaşlar arasında ciddi narahatlığa səbəb olan mövzulardan biri də broyler toyuqlarının keyfiyyəti və təhlükəsizliyi ilə bağlıdır. Paylaşılan iddialarda bu quşların sürətlə böyüməsinin səbəbi kimi kimyəvi preparatlar və hormonlar göstərilir, bu da istehlakçılarda haqlı olaraq inamsızlıq yaradır.
Bəs əslində broyler quşlarının bu qədər qısa müddətdə çəki yığması hormonların nəticəsidirmi? Onların insan sağlamlığına reallıqda hansı təsirləri var?
News365.az-ın bu narahatlıqlara aydınlıq gətirmək üçün müraciət etdiyi qida məsələləri üzrə ekspert Ağa Salamov bildirdi ki, broyler toyuqları ilə bağlı yayılan miflər əsassızdır və elmi faktlara söykənmir.
Sürətli böyümənin sirri: Hormon yox, seleksiyadır
Ekspert qeyd etdi ki, broyler quşçuluğu ölkəmiz üçün yeni bir sahə deyil. Hələ SSRİ dönəmində Azərbaycanda "Siyəzən", "Xırdalan" kimi nəhəng broyler fabrikləri fəaliyyət göstərib və milyonlarla insan bu məhsullardan istifadə edib:
"Əgər bu quşların əti insan orqanizmi üçün birbaşa təhlükə mənbəyi olsaydı, dövlət səviyyəsində bu sahəyə investisiya qoyulmaz və əhalinin zülal tələbatı bu yolla qarşılanmazdı. İnsanların düşündüyünün əksinə, broyler toyuqlarının cəmi 40-45 günə böyüməsinin səbəbi hormonlar deyil, uzun illər ərzində aparılmış elmi-genetik seleksiya (seçmə) işləridir. Bu toyuqlar xüsusi olaraq ətlik istiqamət üçün yetişdirilmiş xüsusi cinslərdir və onların sürətli inkişafı tamamilə bioloji xüsusiyyətlərinə əsaslanır".
Əsas məsələ ad yox, nəzarətdir
Ağa Salamovun sözlərinə görə, qidanın təhlükəsizliyini onun broyler olması deyil, istehsal zəncirindəki qaydalara necə əməl edilməsi müəyyənləşdirir. Burada əsas diqqət yetirilməli məqamlar bunlardır:
Yetişdirilmə şəraiti və yem bazası: Quşların hansı tərkibli yemlərlə bəslənməsi;
Baytarlıq və sanitariya nəzarəti: Xəstəliklərə qarşı profilaktik tədbirlərin düzgün aparılması;
Kəsim və logistika: Kəsim zamanı gigiyenik normalara əməl olunması və soyuq zəncir prinsipləri qorunmaqla saxlanılması.
Ekspert sonda vurğuladı ki, heç bir elmi sübuda əsaslanmadan "broyler toyuqları zəhərlidir" yaxud "hamısına kimyəvi hormon vurulur" tipli iddialar cəmiyyətdə süni ajiotaj yaratmağa xidmət edir. Qida təhlükəsizliyi kimi həssas mövzularda sosial şəbəkə şayiələrinə deyil, yalnız rəsmi laborator analizlərə və mütəxəssis rəylərinə etibar edilməlidir.
