“28 May”–“Nizami” xəttinin dayanması metroya və avtobuslara necə təsir edib?
Bakı metrosunda “28 May” və “Nizami” stansiyaları arasında qatarların hərəkətinin dayandırılması şəhərin ictimai nəqliyyatında sərnişin axınının yenidən bölüşdürülməsinə səbəb olub. News365.az xəbər verir ki, “Bakı Metropoliteni” QSC-nin açıqladığı statistikaya əsasən, məhdudiyyət tətbiq edildikdən sonra bəzi metro sahələrində sərnişin gedişlərinin sayında ciddi azalma qeydə alınıb.
Avqustun 15-dən etibarən Qırmızı və Yaşıl xətlərin ayrılması layihəsi çərçivəsində “28 May”–“Nizami” sahəsində qatarların hərəkəti müvəqqəti dayandırılıb. Tikinti işlərinin təxminən 10-11 ay davam edəcəyi bildirilir.
“Bakı Metropoliteni”nin məlumatına görə, avqustun ilk 9 günü ilə avqustun 15-dən sonrakı uyğun dövr müqayisə edildikdə, Qırmızı xəttin “28 May–Əhmədli” sahəsində sərnişin gedişləri 14,9 faiz, Yaşıl xəttin “Dərnəgül–Nizami” sahəsində isə 49 faiz azalıb.
Bu rəqəmlər sərnişinlərin bir hissəsinin əvvəlki metro marşrutlarından imtina edərək alternativ nəqliyyata yönəldiyini göstərir. Lakin bu, metrodan istifadənin tamamilə eyni həcmdə azaldığı anlamına gəlmir. Sərnişinlərin bir qismi başqa stansiyalara keçərək səfərlərini davam etdirir, digər hissəsi isə avtobuslardan istifadə edir.
Hazırda Bakı metrosu gündəlik orta hesabla təxminən 621 min sərnişin daşıyır. 2025-ci ildə isə metro üzrə ümumi sərnişindaşıma 227 milyon gediş təşkil edib.
Əsas yük avtobusların üzərinə düşüb
Metro xəttinin bağlanması ilə sərnişinlərin bir hissəsini daşımaq üçün yerüstü nəqliyyatda əlavə tədbirlər görülüb. Azərbaycan Yerüstü Nəqliyyat Agentliyi “28 May” və “Nizami” istiqamətində 6 yeni ekspres marşrut yaradıb. Bundan başqa, 20 müntəzəm marşrutda avtobusların sayı artırılıb.
Yeni M1, M2, M3, M4, M5 və M6 ekspres marşrutları müxtəlif metro stansiyalarını “28 May”, “Nizami”, “Gənclik”, “Koroğlu” və “Elmlər Akademiyası” ilə əlaqələndirir. Avtobusların hərəkəti metro rejiminə uyğunlaşdırılıb və səhər saat 06:00-dan gecə yarısınadək davam etdirilir.
“Bakı Metropoliteni”nin açıqlamasına görə, bir metro qatarı təxminən 1 600 sərnişin daşıya bilir. Bu baxımdan birbaşa metro əlaqəsinin avtobuslarla əvəzlənməsi şəhərin yerüstü nəqliyyat sisteminə ciddi əlavə yük yaradır.
Başqa sözlə, metroda bir qatarın bir neçə dəqiqə ərzində daşıdığı sərnişin kütləsini avtobuslarla kompensasiya etmək üçün çoxsaylı nəqliyyat vasitələri və yüksək hərəkət tezliyi tələb olunur. Bu isə xüsusilə pik saatlarda küçələrdə avtobus sıxlığının və ümumi nəqliyyat yükünün artmasına səbəb ola bilər.
Metro üçün itki, yoxsa gələcək üçün investisiya?
“Bakı Metropoliteni” hazırkı məhdudiyyətlərin uzunmüddətli inkişaf layihəsinin bir hissəsi olduğunu bildirir. Qırmızı və Yaşıl xətlərin ayrılması ilə gələcəkdə xətlər arasındakı asılılığın aradan qaldırılması, stansiyalardakı sıxlığın azaldılması, qatarlararası intervalın minimuma endirilməsi və hərəkətin daha dayanıqlı təşkil edilməsi hədəflənir.
Yəni hazırkı mərhələdə sərnişinlər üçün ciddi nəqliyyat çətinliyi yaransa da, layihənin əsas məqsədi uzunmüddətli perspektivdə metro sisteminin imkanlarını artırmaqdır.
Lakin qarşıdakı təxminən 11 ay ərzində əsas məsələ sərnişin axınının necə idarə olunacağıdır. Çünki metroda sərnişin axınının bir hissəsinin avtobuslara keçməsi yerüstü nəqliyyatın onsuz da yüksək olan yükünü daha da artırır.
Beləliklə, “28 May”–“Nizami” xəttində hərəkətin dayanması təkcə iki stansiya arasındakı metro əlaqəsinin dəyişməsi deyil. Bu məhdudiyyət Bakı üzrə sərnişin axınının yenidən bölüşdürülməsinə, bəzi metro sahələrində gedişlərin kəskin azalmasına və avtobusların üzərinə əlavə yük düşməsinə səbəb olub.
Qarşıdakı aylarda əsas sual isə budur: metroda aparılan bu böyük yenidənqurma işləri başa çatana qədər Bakı yerüstü nəqliyyatı artan sərnişin yükünü nə dərəcədə effektiv daşıya biləcək?
