Trampın İran ssenarisi niyə baş tutmadı? - Ağ Evin sanksiya siyasəti ilə bağlı ANALİZ
Yaxın Şərqin geosiyasi xəritəsində illərdir davam edən ABŞ-İran gərginliyi sadəce iki ölkə arasındakı ziddiyyət deyil, bütövlükdə qlobal təhlükəsizlik sisteminin ən həssas nöqtələrindən biridir. Vaşinqtonun müxtəlif dövrlərdə tətbiq etdiyi hərbi, iqtisadi və diplomatik təzyiqlərə baxmayaraq, Tehranın geri çəkilməməsi Ağ Evin ssenarilərini alt-üst edir. Müxtəlif bəhanələrlə işə salınan sanksiya mexanizmlərinin pərdəarxasında isə tək bir əsas hədəf dayanır: İranda rejim dəyişikliyinə nail olmaq.
Politoloq Azad Məsiyev News365.az-a ABŞ-nin İrana qarşı yürütdüyü siyasəti, Donald Trampın hərbi-siyasi addımlarını və Ağ Evin hazırkı çıxılmaz vəziyyətini təhlil edib.
Ekspertin vurğuladığı əsas məqamlar aşağıdakılardır:
100 milyard dollarlıq fiasko: Tramp administrasiyası dövründə nüvə təhlükəsi bəhanəsi ilə genişləndirilən sanksiyalar və hərbi gərginlik ABŞ-yə təxminən 100 milyard dollara başa gəlib. Lakin hakimiyyəti dəyişmək strategiyası tamamilə uğursuzluqla nəticələnib.
Ağ Evə daxili təzyiq və reytinq itkisi: Boş yerə xərclənən nəhəng vəsait Konqresdəki Demokratlar Partiyasının sərt reaksiyasına səbəb olub. Hesabat tələbləri və siyasi təzyiqlər Trampın Amerika cəmiyyətindəki reytinqini sürətlə aşağı salır.
Xaos yaratmaq cəhdi: Siyasətin və hərbi təhdidlərin nəticə vermədiyini görən Vaşinqton hazırda iqtisadi sanksiyalarla ölkədə sosial narazılıq və təxribat mühiti yaratmağa çalışır. Lakin İran cəmiyyətinin vahid mövqeyi bu təzyiqlərin nəticə verməsinə mane olur.
Aralıq seçkiləri və daxili siyasi hesablar: Trampın son sanksiya bəyanatları daha çox hədə-qorxu xarakteri daşıyır və yaxınlaşan Konqresə aralıq seçkiləri ərəfəsində müvəqqəti razılaşma əldə etməyə hesablanıb. Çünki seçkilərdə demokratların üstünlük qazanması Trampın siyasi gələcəyinə ağır zərbə vuracaq.
Sonda politoloq bildirib ki, Tehranın irəli sürdüyü şərtlər beynəlxalq hüquqa tam uyğundur və özünü müdafiə xarakteri daşıyır. ABŞ-nin diktə və təhdid dili ilə İranı danışıqlar masasında öz şərtlərinə razı salması real görünmür.
